Jón Thoroddsen - Barmahlíđ

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Echinops sphaerocephalus
Ćttkvísl   Echinops
     
Nafn   sphaerocephalus
     
Höfundur   L.
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Gráţyrnikollur
     
Ćtt   Körfublómaćtt (Asteraceae).
     
Samheiti  
     
Lífsform   Fjölćr jurt.
     
Kjörlendi   Sól.
     
Blómlitur   Hvítur, gráhvítur.
     
Blómgunartími   September.
     
Hćđ   150-200 sm
     
Vaxtarhrađi  
     
 
Gráţyrnikollur
Vaxtarlag   Fjölćr jurt, 50-200 sm hár, stönglar ógreindir eđa greinóttir, skúmhćrđir-lóhćrđir, stundum kirtilhćrđir.
     
Lýsing   Laufin kirtil-dúnhćrđ eđa međ kirtlalaus hár og kirtilhár ofan og hvít-lóhćrđ neđan, aflöng-oddbaugótt til egglaga, greipfćtt, 1-2 fjađurskert, fliparnir ţríhyrndir til lensulaga, jađrar innundnir međ stutta, granna ţyrna. Körfur 3-6 sm í ţvermál, gráar eđa hvítar, reifar 15-25 mm, ytri reifaţornhárin styttri en eđa jafnlöng og ytri reifablöđin, samvaxin eđa ekki samvaxin viđ grunninn. Reifablöđin 16-20, lang-oddregin, lang-kögruđ, ţau ytri öfuglensulaga, um hálf lengd reifanna, miđreifarnar band-lensulaga, langyddar, smáblómin hvít eđa grá. Ţornhár svifhárakrans samvaxin ađ 1/3 viđ grunninn.
     
Heimkynni   M & S Evrópa - M Rússland
     
Jarđvegur   Léttur, framrćstur, međalfrjór.
     
Sjúkdómar  
     
Harka   3, H2
     
Heimildir   = 1,2
     
Fjölgun   Skipting, sáning.
     
Notkun/nytjar   Í ţyrpingar, í skrautblómabeđ, í ţurrblómaskreytinar.
     
Reynsla   Harđgerđ-međalharđgerđ. Góđ í ţurrblómaskreytingar. Til í fjölmörgum eintökum, ţau elstu talin hafa vaxiđ í Lystigarđinum frá 1957. Blómgast ekki fullkomlega í öllum árum og ţroskar ekki frć fremur en ađrir ţyrnikollar hérlendis.
     
Yrki og undirteg.  
     
Útbreiđsla  
     
Gráţyrnikollur
Gráţyrnikollur
Gráţyrnikollur
Gráţyrnikollur
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is