Mßlshßttur
Lengi býr að fyrstu gerð.
Larix occidentalis
ĂttkvÝsl   Larix
     
Nafn   occidentalis
     
H÷fundur   Nutt.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Risalerki
     
Ătt   ŮallarŠtt (Pinaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Lauffellandi barrtrÚ.
     
Kj÷rlendi   Sˇl. ŮrÝfst ekki Ý skugga.
     
Blˇmlitur   Karlblˇm gul, kvenblˇm grŠn, rau­leit e­a purpura.
     
BlˇmgunartÝmi   Vor .
     
HŠ­   6-10 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Vaxtarlag   Lauffellandi, mj÷g hßvaxi­ trÚ, 40-45(-80) m Ý heimkynnum sÝnum. Bolur 1,3-1,7 m Ý ■vermßl. B÷rkur gamalla trjßa kanelbr˙nn og me­ dj˙pum grˇpum. ┴ ungum trjßm er b÷rkurinn d÷kkgrßr til br˙nn, dettur af Ý ■unnum hreistrum. Krˇna mjˇkeilulaga. Greinar fremur stuttar, nŠstum lßrÚttar, ˙tstŠ­ar. ┴rsprotar eru gulleitir til appelsÝnubr˙nir, rßkˇttir me­ hŠringu Ý rßkunum en ver­a fljˇtlega hßrlausir. Dverggreinar stuttar, kastanÝubr˙nar. Vetrarbrum keilulaga, d÷kkbr˙n, dßlÝti­ kvo­ug, brumhlÝfar hŠr­ar og k÷gra­ar.
     
Lřsing   Barrnßlar 15-40 Ý knippi ß dverggreinunum, ˙tstŠ­ar, 25-40(-50) mm langar, stinnar, grßgrŠnar, hvassyddar, a­ ne­an me­ 2 hvÝtar loftaugarendur og kj÷l, en bogadregnar ofan. Blˇmin eru einkynja (hvert einstakt blˇm anna­ hvort karlkyns e­a kvenkyns), en bŠ­i kynin er a­ finna ß sama trÚnu. Karlreklar eru hn÷ttˇttir til aflangir og gulir til gulgrŠnir, kvenreklar eru litlir, upprÚttir og skŠrrau­ir ■egar ■eir eru ungir. VindfrŠvun. K÷nglar ß 6 mm l÷ngum, hŠr­um leggjum, egglaga, 25-35 mm langir, 25-30 mm brei­ir. K÷ngulhreistur allt a­ 30-50 ,nŠstum kringlˇtt, 8-12 mm brei­, ja­ar efst ÷gn hŠr­ur a­ utan. Hreistur bl÷­kur lensulega, mj÷g framstŠ­ar, upprÚttar, me­ rˇfu. FrŠ me­ br˙nan vŠng, vŠngur og frŠ samanlagt 6-8 mm langt.
     
Heimkynni   Vestur N-AmerÝka ľ Breska KˇlumbÝa til Montana su­ur til Washington og Oregon.
     
Jar­vegur   LÚttur (sendinn), me­alfrjˇr, vel framrŠstur, en rakur, sřrustig skiptir ekki mßli.
     
Sj˙kdˇmar   TrÚn ver­a oft fyrir ßtu/sveppsj˙kdˇmi erlendis og drepast, eru samt gˇ­ trÚ og geta veri­ mj÷g gˇ­.
     
Harka   Z4 Ekki vi­kvŠmt fyrir frosti.
     
Heimildir   = 1, 7, http://dendro.cnre.vt.edu, http://www.pfaf
     
Fj÷lgun   Sßning.
     
Notkun/nytjar   ═ ra­ir, Ý be­, Ý ■yrpingar. ┴rsv÷xturinn mikill ■egar ■au eru ung. G÷mul trÚ ■rˇa mj÷g ■ykkan b÷rk sem ver gegn skˇgareldum. Getur ■ola­ hvassvi­ri en ekki salt˙­a.
     
Reynsla   ═ Lystigar­inum er til ein planta sem sß­ var til 1992.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is