Snorri Hjartarson - Lyng

Gott er að leggjast í lyngið,
sjá lauf glóa, finna kvik
fjaðurmjúk atlot þess, fagna
í fegurð jarðar meðan rauð
og lág sólin lækkar
og lyngbreiðan er ilmgrænt haf
sem ber þig að hljóðri húmströnd
og hylur þig gleymsku.

Prunus nipponica
ĂttkvÝsl   Prunus
     
Nafn   nipponica
     
H÷fundur   Matsum
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Rˇsakirsi
     
Ătt   RˇsaŠtt (Rosaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Lauffellandi runni e­a trÚ.
     
Kj÷rlendi   Sˇl e­a hßlfskuggi, en aldinin eru betri ß sˇlrÝkum vaxtarsta­.
     
Blˇmlitur   Bleikur.
     
BlˇmgunartÝmi   Vor-snemmsumars.
     
HŠ­   - 5 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Vaxtarlag   Lauffellandi runni e­a lÝti­ trÚ allt a­ 5 m hßtt.
     
Lřsing   Lauf 8Î4,5 sm ÷fugegglaga, rˇfuydd-odddregin me­ ÷gn af l÷ngum mj˙kum hßrum og f÷lgrŠn a­ ne­an, st÷ku sinnum me­ a­lŠg, mj˙k hßr ß efra bor­i, skert og tvÝ-sagtennt og hvasstennt. Laufleggir allt a­ 3 sm, hßrlausir. Blˇmin bleik Ý 1-3 blˇma legglausum sveipum e­a Ý sveiplÝkum hßlfsveip, blˇmleggir allt a­ 3 sm, hßrlausir. Bikartrekt 5 mm, hßrlaus, bikarflipar 4 mm, krˇnubl÷­ 12 mm, grunnsřld. Steinaldin 8 mm, hn÷ttˇtt, purpurasv÷rt.
     
Heimkynni   Japan.
     
Jar­vegur   Vel framrŠstur, rakur e­a rakaheldinn, me­alfrjˇr.
     
Sj˙kdˇmar   Pl÷ntur af ■essari ŠttkvÝsl eru einkar vi­kvŠm fyrir hunangssvepp (Armillaria mellea). Hunangs sveppur vex stundum ß birkistubbum Ý birkiskˇgum hÚrlendis.
     
Harka   Z5
     
Heimildir   1, http://www.mygarden.net.au, HHg. 2010: Sveppabˇkin.
     
Fj÷lgun   Best er a­ fj÷lga pl÷ntunni me­ frŠi, ■a­ ■arf 2-3 mßna­a forkŠlingu og best er a­ sß frŠinu um lei­ og ■a­ er ■roska­ Ý sˇlreit. Sßi­ frŠi sem hefur veri­ geymt um tÝma Ý sˇlreit eins snemma ßrs og hŠgt er. Verji­ frŠi­ fyrir t.d. m˙sum. FrŠi­ er fremur lengi a­ spÝra, ■a­ getur teki­ 18 mßnu­i. Dreifplanti­ frŠpl÷ntunum hverri Ý sinn pott ■egar ■Šr eru or­nar nˇgu stˇrar til a­ handfjatla ■Šr. RŠkti­ ■Šr Ý grˇ­urh˙si e­a sˇlreit fyrsta veturinn og planti­ ■eim ˙t sÝ­la vors e­a snemmsumars nŠsta ßr. SumargrŠ­lingar me­ hŠl Ý j˙lÝ/ßg˙st Ý sˇlreit. SumargrŠ­lingar af grˇskumiklum pl÷ntum a­ vori Ý sˇlreit. SveiggrŠ­sla a­ vorinu.
     
Notkun/nytjar   ═ be­ og sem stakt trÚ. ŮrÝfst Ý vel framrŠstum, r÷kum-rakaheldnum jar­vegi, vex vel Ý kalkbornum jar­vegi. Plantan křs a­ dßlÝti­ kalk sÚ Ý jar­veginum, er lÝkleg a­ ver­a bla­grŠnulaus/bla­grŠnulÝtil ef kalki­ ver­ur of miki­. Flestar tegundir af ■essari ŠttkvÝsl hafa grunnar rŠtur og mynda rˇtarskot ef rŠturnar ver­a fyrir ska­a.
     
Reynsla   ═ Lystigar­inum er til ein planta sem sß­ var 1989 og grˇ­ursett Ý be­ 1994, dßlÝti­ kal gegnum ßrin.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla   L÷glegt nafn samkvŠmt The Plant List of Royal BG, Kew and Missouri BG (2011) er: Cerasus nipponica (Matsum.) H. Ohba
     
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is