Jón Thoroddsen - Barmahlíđ

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Paeonia peregrina
Ćttkvísl   Paeonia
     
Nafn   peregrina
     
Höfundur   Mill. non Bornm. 1768
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Glansbóndarós
     
Ćtt   Bóndarósarćtt (Paeoniaceae) .
     
Samheiti   P. decora G. Andersson, P. romanica Brandza, P. peregrina Mill. var. romanica (Brandza) A. Nyar
     
Lífsform   Fjölćr jurt.
     
Kjörlendi   Sól.
     
Blómlitur   Skćrrauđur / dökkrauđur.
     
Blómgunartími   Júlí.
     
Hćđ   Allt ađ 50 sm
     
Vaxtarhrađi  
     
 
Glansbóndarós
Vaxtarlag   Fjölćringur, allt ađ 50 sm hár brúskur.
     
Lýsing   Stilkar hárlausir. Lauf tvíţrífingruđ, stinn, bleđlar allt ađ 2 sm, 15-17, skiptast stöku sinnum í 2-3 flipa, framajađrađir, glansandi dökkgrćn ofan; bláleit, hárlaus eđa mjög lítiđ hćrđ á neđra borđi. Blómin eru mjög skrautleg, skćr til dökk rauđ, allt ađ 12 sm breiđ, skállaga. Krónublöđ aflöng-egglaga til hálfkringlótt, djúprauđ. Frjóţrćđir bleikir eđa rauđir. Frćvur 1-4, lóhćrđar, efri hluti frćnis gormlaga.
     
Heimkynni   S Evrópa (Ítalía (Calabria) suđur til Rúmeníu, Grikklands, Búlgaríu og V Tyrklands).
     
Jarđvegur   Vel framrćstur, grýttur, frjór.
     
Sjúkdómar  
     
Harka   8
     
Heimildir   = 1, http://www.rareplants.de
     
Fjölgun   Sáning, skipting eđa rótargrćđlingar ađ haustinu.
     
Notkun/nytjar   Stakstćđ, í beđ, í rađir, í ţyrpingar.
     
Reynsla   Hefur veriđ sáđ í Lystigarđinum.
     
Yrki og undirteg.  
     
Útbreiđsla  
     
Glansbóndarós
Glansbóndarós
Glansbóndarós
Glansbóndarós
Glansbóndarós
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is