Pßll Ëlafsson, Ljˇ­i­ Vetrarkve­ja
Margt er gott að muna þér
þó mér þú fyndist langur.
Farðu vel, þú færðir mér
fögnuð bæði og angur.

Þó að nísti frostið fast
og fölni grænir hagar
eftir þetta kuldakast
koma betri dagar.
Sambucus williamsii
ĂttkvÝsl   Sambucus
     
Nafn   williamsii
     
H÷fundur   Hance
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Fja­uryllir
     
Ătt   Geitbla­sŠtt (Caprifoliaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Lauffellandi runni.
     
Kj÷rlendi   Sˇl, hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur   HvÝtleitur e­a gulleitur.
     
BlˇmgunartÝmi   J˙nÝ- j˙lÝ.
     
HŠ­   5-6 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Fja­uryllir
Vaxtarlag   Runni e­a lÝti­ trÚ, 5-6 m hßtt. Gamlar greinar rau­br˙n me­ ßberandi, mjˇ-oddbaugˇtta korkbletti, mergur br˙nleitur.
     
Lřsing   Lauf stakfj÷­ru­, smßlauf (1 e­a) 2-e­a 3(-5) samsett, hli­arsmßlauf egglaga-kringlˇtt e­a mjˇ-oddbaugˇtt til afl÷ng-÷fuglensulaga, 5-15 x 1,2-7 sm, grunn fleyglaga e­a bogadregin, stundum hjartalaga, ekki sammi­a, ja­rar ˇreglulega sagtenntir, stundum me­ eina til allmargar kirtiltennur vi­ grunninn e­a ne­an vi­ mi­ju, ydd e­a odddregin e­a rˇfuydd. Ne­sta smßlaufapari­ legglaust e­a me­ um 0,5 sm langan legg. Endaflipinn egglaga e­a ÷fugegglaga, lÝti­ eitt d˙nhŠr­ur me­an laufin eru ung, ver­a hßrlaus, leggur endaflipans um 2 sm, grunnur fleyglaga, langydd til rˇfuydd. Axlabl÷­ mjˇ-bandlaga e­a hafa rřrna­ Ý blßleita totu. Blˇmskipunin Ý endastŠ­um puntlÝkum klasa, 5-11 x 4-14 sm, me­ blˇmskipunarlegg, stundum lÝti­ eitt d˙nhŠr­, ver­a fljˇtt hßrlaus. Blˇmin koma um lei­ og laufin, eru ■Útt. BikarpÝpa er krukkulaga, um 1 mm, flipar ■rÝhyrndir-lensulaga, ÷gn styttri en pÝpan. Krˇnan bleikleit Ý kn˙ppinn, hvÝt e­a gulleit ■egar ■au springa ˙t. KrˇnupÝpan er stutt, flipar aflangir e­a mjˇ egglaga-kringlˇttir um 2 mm. FrŠflar ˙tstŠ­ir um ■a­ bil jafn langir og krˇnufliparnir. Frjˇ■rŠ­ir vÝkka ÷gn ˙t vi­ grunninn. Frjˇhnappar gulir, eggleg 3-hˇlfa. StÝlar stuttir, frŠni 3-deild. Aldin rau­, sjaldan blßleit e­a purpurasv÷rt, egglaga e­a hßlfhn÷ttˇtt, 3-5 mm Ý ■vermßl. Steinber 2-3, egglaga til oddbaugˇtt, 2,5-3,5 mm, dßlÝti­ hrukkˇtt.
     
Heimkynni   KÝna.
     
Jar­vegur   Sendinn, rakur, me­alfrjˇr.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka  
     
Heimildir   efloras.org/florataxon.aspx?flora-id=200022404, www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Sambucus+williamsii
     
Fj÷lgun   SumargrŠ­lingar, sßning.
     
Notkun/nytjar   ═ bl÷ndu­ trjß- og runnabe­. Ůolir rok en ekki saltsteink af hafi.
     
Reynsla  
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Fja­uryllir
Fja­uryllir
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is