Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Cerastium fontanum ssp. fontanum
ĂttkvÝsl   Cerastium
     
Nafn   fontanum
     
H÷fundur   Baumg., Enum. Stirp. Transsilv. vol. 1, 425. 1816.
     
Ssp./var   ssp. fontanum
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Vegarfi
     
Ătt   Caryophyllaceae (HjartagrasaŠtt)
     
Samheiti   Cerastium macrocarpum Schur Cerastium caespitosum subsp. fontanum (Baumg.) Schinz & R. Keller Cerastium fontanum subsp. alpinum (Mert. & W. D. J. Koch) Janch. Cerastium fontanum subsp. fontanum Cerastium fontanum subsp. macrocarpum (Schur) Jalas Cerastium vulgatum subsp. macrocarpum (Schur) B. Kotula Cerastium triviale var. alpinum Mert. & W. D. J. Koch
     
LÝfsform   TvÝŠr - fj÷lŠr jurt
     
Kj÷rlendi   Vex Ý mˇlendi, fl÷gum, vegk÷ntum og vi­ bŠi og ˙tih˙s.
     
Blˇmlitur   HvÝtur
     
BlˇmgunartÝmi   MaÝ-j˙nÝ
     
HŠ­   0.05-0.30 m
     
 
Vegarfi
Vaxtarlag   Fj÷lŠr jurt me­ blˇmlausum bla­sprotum. Margir bl÷­ˇttir, st÷nglar af sama jar­st÷ngli, uppsveig­ir e­a jar­lŠgir, ■ÚtthŠr­ir, 5-30 sm ß hŠ­.
     
Lřsing   Bl÷­in gagnstŠ­, langegglaga - afl÷ng, snubbˇtt, 10-20 mm ß lengd me­ l÷ngum gisnum hßrum, stuttstilku­ ne­an til en stilklaus ofan til ß stilkum. Efstu hßbl÷­in himnurend. Blˇmin endastŠ­, hvÝt, 5-8 mm Ý ■vermßl. Krˇnubl÷­in sřld, ßlÝka l÷ng e­a a­eins lengri en bikarbl÷­in. Bikarbl÷­ hŠr­, odddregin og himnurend. FrŠflar 10 og ein frŠva sem er oftast me­ 5 stÝlum. Aldini­ tannhř­i, me­ 10 t÷nnum. Hř­i­ meira en helmingi lengra en bikarinn, jafngilt og sveigist a­eins upp ß vi­. Blˇmgast Ý maÝ-j˙nÝ. TvŠr deilitegundir eru hÚr ß landi, Cerastium fontanum subsp. fontanum sem er innlend og algeng og Cerastium fontanum subsp. vulgare (Hartm.) Greuter & Burdet sem talin er a­flutt me­ manninum og vex einkum Ý grennd mannab˙sta­a. L═K/L═KAR: M˙sareyra & hno­afrŠhyrna. Vegarfinn er ekki eins lo­inn og m˙sareyra og krˇnubl÷­in eru a­eins lengri en bikarbl÷­in. Hno­afrŠhyrna (Cerastium glomeratum) er einŠr jurt og fremur sjaldgŠf sem minnir ß vegarfa e­a m˙sareyra. Blˇmin fleiri Ý ■Úttari kvÝslsk˙fum og ber gljßandi aldin me­ sÚrkennilega gullgulum blŠ, bl÷­in brei­ari, egglaga e­a sporbaugˇtt, broddydd.
     
Jar­vegur  
     
Heimildir   1,2,3,9 HKr
     
Reynsla  
     
     
┌tbrei­sla   Algengur um land allt. Ínnur nßtt˙ruleg heimkynni t.d.: N & S AmerÝka, Evrˇpa, AsÝa, ┴stralÝa og vÝ­ar.
     
Vegarfi
Vegarfi
Vegarfi
Vegarfi
Vegarfi
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is