Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Corylus americana
ĂttkvÝsl   Corylus
     
Nafn   americana
     
H÷fundur   Marsh.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Runnahesli
     
Ătt   BirkiŠtt (Betulaceae)
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Runni
     
Kj÷rlendi   Sˇl-hßlfskuggi
     
Blˇmlitur   Br˙nn
     
BlˇmgunartÝmi   MaÝ
     
HŠ­   1 - 3 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Vaxtarlag   Lauffellandi runni, allt a­ 1-3 m hßr og 3-4 m brei­ur. Ungir sprotar kirtild˙nhŠr­ir.
     
Lřsing   Lauf brei­egglaga, hjartalaga e­a bogadregin vi­ grunninn, stutt oddregin, 12,5 Î 8 sm, hßr ß strjßlingi ß efra bor­i, d˙nhŠr­ ne­an, ˇreglulega tvÝsagtennt, laufleggur allt a­ 1,5 sm, kirtild˙nhŠr­ur. Karlreklar allt a­ 7,5 sm langir. Aldin Ý endastŠ­um hno­um, 2-6 saman. oddvala-egglaga allt a­ 1,5 sm l÷ng, dßlÝti­ hli­fl÷t, sto­bl÷­ allt a­ 2,5 sm, d˙nhŠr­, sk÷r­ˇtt. Blˇmin eru einkynja (einst÷k blˇm eru anna­ hvort karlkyns e­a kvenkyns, en bŠ­i kynin er a­ finna ß s÷mu pl÷ntunni), frŠvu­ af vindinum. Plantan er sjßlffrjˇvgandi. Gulir og appelsÝnugulir haustlitir.
     
Heimkynni   A N-AmerÝka (Maine til Georgia, vestur a­ Saskatchewan og Oklahoma).
     
Jar­vegur   Vel framrŠstur, sendinn, sendinn-leirblanda­ur, me­alfrjˇr. Sřrustig skiptir ekki mßli og plantan vex vel Ý basÝskum jar­vegi.
     
Sj˙kdˇmar   Laus vi­ skordřraplßgur og sj˙kdˇma.
     
Harka   4
     
Heimildir   = 1, http://edis.ifas.ufl.edu, http://www.pfaf.org
     
Fj÷lgun   Sßning, sumargrŠ­lingar.
     
Notkun/nytjar   ═ runnabe­, ■yrpingar.
     
Reynsla   Er ekki til Ý Lystigar­inum 2013, hefur veri­ sß­ en ekki nřlega. Ătti a­ geta ■rifist hÚr.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is