Í morgunsáriđ - Ragna Sigurđardóttir
Í morgunsárið greiðir hún sér með trékambi. Hægt með föstum
strokum. Vöxturinn er svo mikill að hana kitlar í svörðinn. Hún
strýkur hendinni yfir gróðurinn. Finnur blóm springa út undir
fingurgómunum. Sóleyjar og baldursbrár. Hún leggur kambinn frá
sér. Fer út í garðinn og krýpur. Kippir upp kartöflugrösum. Rótar og
grefur með berum höndum. Djúpt ofan í moldinni finnur hún sætar og
safaríkar appelsínur.
Sorbus pratti
Ćttkvísl   Sorbus
     
Nafn   pratti
     
Höfundur   Koehne.
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Mjallarreynir*
     
Ćtt   Rósaćtt (Rosaceae).
     
Samheiti  
     
Lífsform   Lauffellandi runni.
     
Kjörlendi   Sól.
     
Blómlitur   Hvítur.
     
Blómgunartími   Maí-júní.
     
Hćđ   2-4 m
     
Vaxtarhrađi  
     
 
Mjallarreynir*
Vaxtarlag   Lauffellandi runni, allt ađ 2-4 m hár. Ársprotar dökkgráir til mógráir, sívalir međ fáeinar korkfrumur, lítiđ eitt dúnhćrđir í fyrstu, verđa hárlausir međ aldrinum. Brum egglaga, 5-9 mm, ydd, brumhlífar allmargar, dökk rauđbrúnar, lítiđ eitt brúndúnhćrđar.
     
Lýsing   Laufin stakfjöđruđ, 8-15 sm löng ađ miđstrengnum međtöldum, laufleggurinn 1-2 sm, axlablöđ skammć, lensulaga til egglaga, 4-8 mm, hálfhimnukennd, heilrend eđa stundum flipótt, miđstrengur greiptur, smádúnhćrđur í fyrstu, verđur nćstum hárlaus međ aldrinum, međ mjóan vćng. Laufblađkan međ 9-13(-17) smáblađapör, međ 6-20 mm millibili, dökkgrćn ofan, aflöng, sjaldan aflöng-egglaga, 1,5-3 x 0,5-1 sm, hliđarćđastrengir 7-9 pör, smádúnhćring á miđćđastrengnum á neđra borđi, ţéttnöbbótt, hárlaus ofan, grunnur skakk-bogadregin, jađrar međ smáar, hvassar tennur efst, međ 5-10 tennur, sjaldan fleiri eftir hvorri hliđ, snubbóttar eđa hvassyddar. Blómskipunin samsettur, endastćđur hálfsveipur, 5,5-9 x 4,5-8 sm, margblóma, blómin strjál, miđstrengur og blómleggir hárlausir eđa smádúnhćrđir, verđa hárlaus međ aldrinum, međ litlar oddvala korkfrumur, stođblöđ skammć, lensulaga, 4-6 mm. Blómleggir 2-3 mm langir. Blómin 7-8 mm í ţvermál. Blómbotn bjöllulaga, hárlaus á ytra borđi. Bikarblöđ ţríhyrnd, snubbótt. Krónublöđ hvít, breiđ-egglaga, um 5 x 4 mm, smádúnhćrđ ofan eđa nćstum hárlaus, snubbótt. Frćflar 20, um 1/2 lengd krónublađanna. Stílar 5 eđa 4, nćstum jafnlangir og frćflarnir, smádúnhćđir eđa nćstum hárlausir, samvaxnir neđst eđa upp ađ 1/3 stílanna. Aldin hvít, hnöttótt, 7-8 mm í ţvermál, bikarblöđ langć. Smálauf 21-27, 2-3 sm ađ lengd, heilrend á neđsta ţriđjungi laufjađarsins, heilrend, blágrćn á neđra borđi, miđćđastrengurinn og neđra borđ laufsins dúnhćrđ. Blómskipunin allt ađ 7 sm, hárlaus eđa dúnhćrđ, blómin smá. Aldin 6-8 mm hvít ber.
     
Heimkynni   V Kína.
     
Jarđvegur   Djúpur, frjór, međalrakur.
     
Sjúkdómar  
     
Harka   6
     
Heimildir   1, www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=200011703
     
Fjölgun   Sáning, sumargrćđlingar.
     
Notkun/nytjar   Í ţyrpingar, í trjá- og runnabeđ.
     
Reynsla   Međalharđgerđur - harđgerđur.
     
Yrki og undirteg.   v. prattii Smálauf oftast 9-13 pör, miđleggur laufa og blómskipunar smádúnhćrđur, verđur nćstum hárlaus međ aldrinum. v. aestivalis (Koehne) T.T.Yu Smálauf oftast 13-17 pör, miđleggur laufa og blómskipunar hárlaus, sjaldan smádúnhćrđur.
     
Útbreiđsla  
     
Mjallarreynir*
Mjallarreynir*
Mjallarreynir*
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is