Jˇn Helgason - ┌r ljˇ­inu ┴fangar
Séð hef ég skrautleg suðræn blóm
sólvermd í hlýjum garði;
áburð og ljós og aðra virkt
enginn til þeirra sparði;
mér var þó löngum meir í hug
melgrasskúfurinn harði,
runninn upp þar sem Kaldakvísl
kemur úr Vonarskarði.
Sorbus frutescens
ĂttkvÝsl   Sorbus
     
Nafn   frutescens
     
H÷fundur   McAll.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Koparreynir
     
Ătt   RˇsaŠtt (Rosaceae).
     
Samheiti   (Sorbus fruticosa).
     
LÝfsform   Lauffellandi runni.
     
Kj÷rlendi   Sˇl.
     
Blˇmlitur   HvÝtur.
     
BlˇmgunartÝmi   Snemmsumars.
     
HŠ­   Allt a­ 2,5 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Koparreynir
Vaxtarlag   Lauffellandi runni, allt a­ 2,5 m ß hŠ­, yfirleitt margstofna frß grunni og skrÝ­ur ekki me­ ne­anjar­arrenglum. ┴rsprotar s˙kkula­ibr˙nir. Brumin egglaga-keilulaga, svartleit me­ hvÝtum hßrum Ý toppinn og ß j÷­rum brumhlÝfa, allt a­ 10 mm ß lengd.
     
Lřsing   Laufin allt a­ 18 sm me­ (7-)11-12(-14) smßbla­ap÷rum. Smßbl÷­ allt a­ (10)15-24(-32) mm ß lengd og (5-)7-8(-11) mm ß breidd, egglaga-lensulaga, grˇftennt nŠr ■vÝ a­ grunni, d÷kk grŠn ß efra bor­i en a­eins ljˇsari ß ■vÝ ne­ra og ekki n÷bbˇtt ß ne­ra bor­i. Blˇmskipunin lotinn hßlfsveipur. Aldin hvÝt utan ■ess a­ Ý vikunum milli bikarflipanna vottar fyrir bleikri slikju, allt a­ 9,5 x 12 mm. Bikarbl÷­in kj÷tkennd a­eins ne­an til. StÝlar a­ 2,75 mm og nŠstum samvaxnir vi­ grunn. FrŠvur 5, undirsŠtnar, oddarnir samvaxnir, myndar keilulaga dŠld innan dŠldarinnar Ý bikarnum. FrŠin rau­br˙n, allt a­ 3 x 1,75 mm, perulaga, eggmunninn dßlÝti­ sveig­ur til hli­ar. Fjˇrlitna smßtegund sem fj÷lgar sÚr me­ geldŠxlun. (2n=68). Au­■ekkt frß ÷­rum tegundum me­ stakfj÷­ru­ bl÷­ og hvÝt aldin ß d÷kkum brumum me­ hvÝtum hßrum (a­rar tegundir yfirleitt me­ rau­br˙n brum me­ rau­br˙num e­a ljˇsbr˙num hßrum). Ínnur einkenni er m.a. hinn granni en s˙kkula­ibr˙ni ßrsproti. (McAll.)
     
Heimkynni   TÝbet, KÝna.
     
Jar­vegur   LÚttur, frjˇr, framrŠstur.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   7
     
Heimildir   1, 15
     
Fj÷lgun   Sßning, sumargrŠ­lingar.
     
Notkun/nytjar   ═ skrautbe­. Pl÷ntur Ý rŠktun eru ■ˇ af ˇ■ekktum uppruna, ■.e. ekki er vita­ hvar fyrstu pl÷ntunum var safna­.
     
Reynsla   Mj÷g har­ger­ og var lengi Ý rŠktun hÚrlendis undir S. koehneana. Breytt n˙ nřveri­ eftir rannsˇknir dr. McAll. ß reyniŠttkvÝslinni. M÷rg, bŠ­i g÷mul (B7-13) og nř eint÷k eru Ý rŠktun. Mj÷g har­ger­ tegund sem er vÝ­a Ý g÷r­um landsmanna. Helsti gallinn ß henni er a­ henni er hŠtt vi­ sveppasřkinu (sÚrstaklega ■egar h˙n eldist) en ekki hefur ■ˇ veri­ ˙r ■vÝ skori­ um hva­a svepp er a­ rŠ­a.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Koparreynir
Koparreynir
Koparreynir
Koparreynir
Koparreynir
Koparreynir
Koparreynir
Koparreynir
Koparreynir
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is