Sigfús Dađason - Vćngjasláttur
Akureyri
mjög skreytt
reynitrjám.

Sá sem gengi um bæinn
á septemberkvöldi:
dimmur skuggi innfjarðarins
fylgdi honum á aðra hönd hvar sem hann færi,
lifandi, kvikur!
Sálarspegill!

Heilagur lundur
rís í hæðir.
Og gangi maður í lundinn
er hann þar einn með sjálfum sér.

Það gustar um limið
og fuglarnir í björtum trjákrónunum
fælast skóhljóð einmanans
og hviðra með vængjaslætti
yfir höfði hans og úti í myrkrinu.

Og upp fyrir honum rennur þá: hvílík
sú dýrð sem einmananum hlotnast.



Picea engelmanii
Ćttkvísl   Picea
     
Nafn   engelmanii
     
Höfundur   Parry ex Engelm.
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Blágreni
     
Ćtt   Ţallarćtt (Pinaceae).
     
Samheiti  
     
Lífsform   Sígrćnt tré.
     
Kjörlendi   Sól, hálfskuggi.
     
Blómlitur   Kk reklar gulir, kvk reklar rauđir.
     
Blómgunartími   Maí-júní.
     
Hćđ   -20 m
     
Vaxtarhrađi   Hćgvaxta.
     
 
Blágreni
Vaxtarlag   Hávaxiđ tré, sem verđur 20-40 m hátt eđa nokkru hćrra í heimkynnum sínum. Krónan mjög ţétt, keilulaga eđa ţá grönn og oddmjó. Börkur ţunnur, ljós brúnn, kvođugur. Greinar í ţéttum krönsum, láréttar. útbreiddar eđa vita ögn upp á viđ.
     
Lýsing   Ársprotar gulbrúnir og mjög fínir, kirtilhćrđir en orđin hárlausir eftir um 3 ár. Brum keilulaga, brún. Brumhlífar ađlćgar, ţćr efri bogadregnar, ţćr neđri langyddar. Barrnálar grannar, 15-25 mm langar, beinar eđa dálítiđ bognar, auđsveigđar (ekki stinnar eins og hjá P. pungens!), blágrćnar til stálbláar. Nálarnar eru ferkantađar í ţversniđ og eru ađ ofan međ 2-4 loftaugarađir og ađ neđan međ 3-6, ţćr eru sumpart geislastćđar, sumpart međ skiptingu neđan á greininum, lykta illa ef ţćr eru núnar. Könglar eru nćstum legglausir egglaga til sívalir, 4-8 sm langir, 2,5-3 sm breiđir, ljósbrúnir en grćnrauđur áđur en ţeir ná fullum ţroska. Köngulhreistur ţunn eins og pappír, tígullaga-aflöng, mjókka ađ oddi og eru trosnuđ ţar, oddur snubbóttur og smá tenntur. Hreisturblöđkur smáar, ljósgular. Frć svört, 1,5 mm löng međ 10 mm löngum vćng.
     
Heimkynni   Vestur N Ameríku. Háfjallatré međ mikla útbreiđslu, er ađ finna milli 1000 og 4000 m h.y.s.
     
Jarđvegur   Rakur, frjór, djúpur.
     
Sjúkdómar  
     
Harka   3
     
Heimildir   = 1,7,9
     
Fjölgun   Sumar-haustgrćđlingar í ţokuúđun, sáning, vetrargrćđlingar.
     
Notkun/nytjar   Í ţyrpingar, sem stakstćđ tré, í skjólbelti, í skógrćkt.
     
Reynsla   Harđgerđ tegund sem plantađ hefur veriđ í skógarreiti og garđa víđa um landiđ. Elstu tré sennilega á Hallormsstađ (ca. 1903). Verđur allt ađ 500 ára gamalt. Ráđlegt er ađ skýla ungplöntum fyrstu árin. Í Lystigarđinum er eitt tré til, sem hefur ţrifist vel, en orđiđ fyrir ágangi barrlúsa 2006-2007. Ekkert kal.
     
Yrki og undirteg.   Fjölmörg yrki í rćktun t.d. 'Glauca' međ áberandi blágrćnt barr (C-flöt - 1991). Yrki sem eru enn óreynd má nefna 'Argentea' međ silfrarđar gráar barrnálar, 'Fendleri' međ slútandi greinar, 'Microphylla' lágvaxiđ, runnkennt og ţétt og 'Snake' međ óreglulega uppréttar greinar.
     
Útbreiđsla   Ţrífst í alls konar jarđvegi ef rakinn er nćgur; hćgvaxta.
     
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Blágreni
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is