Ëlafur Jˇhann Sigur­sson - ┴ vordegi
Grundin eignast gullinn fífil,
geislafingur hlýir strjúka
lambakóng með lítinn hnýfil,
lambagrasið rauða og mjúka.

Vappar tjaldur, vellir spói,
verpir í broki mýrispýta.
Bráðum kveikir fenjaflói
fífublysið mjallahvíta.

Bráðum mun í morgunstillu
meðan þokan kveður dranga
ljósberi hjá lágri syllu
lyfta kolli til að anga.

Blíða daga, bjartar nætur
bugðast á með tærum hyljum
eftir laut sem litlir fætur
lásu forðum berum iljum.


Viburnum cotinifolium
ĂttkvÝsl   Viburnum
     
Nafn   cotinifolium
     
H÷fundur   D. Don
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Hau­nuber*
     
Ătt   Geitbla­sŠtt (Caprifoliaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Lauffellandi runni.
     
Kj÷rlendi   Sˇl e­a hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur   HvÝtur me­ bleika slikju.
     
BlˇmgunartÝmi   J˙nÝ, frŠ ■roskast Ý oktˇber.
     
HŠ­   - 3,5 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Vaxtarlag   ┌tbreiddur, lauffellandi runni, allt a­ 3,5 m hßr. Ungar smßgreinar me­ ■Útta, grßa stj÷rnu-ullhŠringu.
     
Lřsing   Lauf allt a­ 12,5 Î 12 sm, egglaga, sporbaugˇtt e­a hßlfkringlˇtt, endar sn÷gglega Ý l÷ngum oddi e­a er bogadregin Ý oddinn, grunnur bogadreginn. Laufin fÝn-bogtennt e­a nŠstum alveg heilrend, fÝn hrukkˇtt og grß stj÷rnu-ullhŠr­ ofan, ■ÚtthŠr­ari ne­an. Blˇmin hvÝt me­ bleika slikju, brei­-trektlaga, 6,5 mm Ý ■vermßl, Ý hvelfdum, oftast 3-geisla sk˙fum, allt a­ 7,5 sm Ý ■vermßl. Aldin allt a­ 12,5 mm, egglaga, rau­, seinna sv÷rt. Blˇmin eru tvÝkynja (■.e. eru bŠ­i me­ karl- og kven-lÝffŠri) og eru frŠvu­ af skordřrum. Plantan frjˇvgar ekki sjßlfa sig.
     
Heimkynni   Himalaja (Bhutan til Baluchistan).
     
Jar­vegur   LÚttur, sendinn jar­vegur, helst rakur, sřrustig skiptir ekki mßli, runninn en getur vaxi­ Ý mj÷g basÝskum jar­vegi.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   Z6
     
Heimildir   = 1, http://www.pfaf.org
     
Fj÷lgun   GrŠ­lingar, sßning. FrŠinu er best a­ sß Ý sˇlreit strax og ■a­ hefur nß­ fullum ■roska. SpÝrunin getur veri­ hŠg og stundum tekur h˙n meira en 18 mßnu­i. Ef frŠinu er safna­ ┤grŠnu┤ (■egar ■a­ er ■roska­ en ß­ur en ■a­ er trÚna­) og sß­ strax Ý sˇlreit, Štti ■a­ a­ spÝra nŠsta vor. FrŠ sem hefur veri­ geymt ■arf 2 mßna­a hitame­fer­ og 3 mßna­ kuldame­fer­ og svo getur teki­ ■a­ 18 mßnu­i a­ spÝra. Dreifplanti­ ungpl÷ntunum hverri Ý sinn pott strax og ■Šr eru or­nar nˇgu stˇrar til a­ handfjatla ■Šr og lßti­ ■Šr vaxa ßfram Ý sˇlreit e­a grˇ­urh˙si. Grˇ­ursetji­ ß framtÝ­arsta­inn sÝ­la vors e­a snemmsumars nŠsta ßr. SumargrŠ­lingar eru settir Ý sˇlreit snemmsumars. Setji­ hverja og eina pl÷ntu Ý sinn pott strax og ■Šr fara a­ rŠtast og grˇ­ursetji­ ■Šr a­ vori e­a snemsumars nŠsta ßr. SumargrŠ­lingar eru teknir af hßlftrÚnu­um vi­i, 5-8 sm langir me­ hŠl er hŠgt a­ taka Ý j˙lÝ-ßg˙st og settir Ý sˇlreit. Planti­ ■eim hverjum Ý sinn pott strax og ■eir fara a­ rŠtast. Ůa­ getur veri­ erfitt a­ lßta ■essa grŠ­linga lifa af veturinn. Best er a­ hafa ■ß Ý grˇ­urh˙si e­a sˇlreit ■ar til nŠsta vors ß­ur en grŠ­lingarnir eru grˇ­ursettir Ý be­. HaustgrŠ­lingar eru haf­ir Ý sˇlreit, ■eir Šttu a­ rŠtast snemma nŠsta vor. Setji­ ■ß Ý potta ■egar ■eir eru or­nir nˇgu stˇrir til a­ handfjatla ■ß og planti­ ■eim ˙t a­ sumrinu ef ■eir hafa vaxi­ nˇgu miki­ a­ ÷­rum kosti eru pl÷nturnar haf­ar Ý sˇlreit nŠsta vetur og grˇ­ursetji­ ■Šr nŠsta vor. ----------------- SveiggrŠ­sla ß ßrsprotum fer fram Ý j˙lÝ-ßg˙st. SveiggrŠ­slan tekur 15 mßnu­i.
     
Notkun/nytjar   ═ bl÷ndu­ runnabe­. --- Au­rŠktu­ planta, sem ■rÝfst Ý flestum jar­vegsger­um, en sÝst ■ˇ Ý m÷grum og ■urrum. Vex best Ý frjˇum, dj˙pum. leirkenndum jar­vegi Ý sˇl e­a hßlfskugga. Ůolir allt a­ ľ 15 ░C. Pl÷nturnar frjˇvga sig ekki sjßlfar, ■urfa a­ vaxa me­ ÷­rum pl÷ntum af s÷mu tegund ef ■Šr eiga a­ geta mynda­ aldin og frjˇ frŠ. Nßskyldur lambarunna (V. lanata), en er ekki eins har­ger­ur og hann.
     
Reynsla   ═ Lystigar­inum eru til ■rjßr pl÷ntur ˙r s÷mu sßningunni sem sß­ var til 2000 og tvŠr grˇ­ursettar Ý be­ 2004 og ein 2006, ■rÝfast vel.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is