Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Philadelphus microphyllus
ĂttkvÝsl   Philadelphus
     
Nafn   microphyllus
     
H÷fundur   A. Gray
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Fjallakˇrˇna*
     
Ătt   HindarblˇmaŠtt (Hydrangaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Lauffellandi runni.
     
Kj÷rlendi   Sˇl til hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur   HreinhvÝtur.
     
BlˇmgunartÝmi   Snemmsumars.
     
HŠ­   - 1-1,2 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Vaxtarlag   Lauffellandi, lßgvaxinn, upprÚttur, fÝnger­ur runni, allt a­ 1 m hßr. ┴rsprotar me­ a­lŠga d˙nhŠringu. B÷rkur ß annars ßrs greinum kastanÝubr˙nn, glansandi, fer fljˇtlega a­ flagna. Axlabrumin hulin.
     
Lřsing   Lauf 1-1,5 Î 0,5-0,7 sm, egglaga-oddbaugˇtt e­a stundum lensulaga, heilrend og randhŠr­, hßrlaus e­a ver­ur hßrlaus ofan, me­ mj˙kan hßrflˇka ß ne­ra bor­i, snubbˇtt vi­ grunninn, hvassydd e­a snubbˇtt. Blˇmgreinar 1,5-4 sm, me­ 1 e­a 2 hreinhvÝt blˇm, sem ilma mj÷g miki­. Blˇmin eru me­ 4 krˇnubl÷­ sem mynda kross og eru um 3 sm brei­. Bikarbl÷­in eru lensulaga. FrŠflar um 32 talsins. FrŠin eru me­ mj÷g stuttan hala.
     
Heimkynni   SV BandarÝkin.
     
Jar­vegur   LÚttur, sendinn, me­alfrjˇr, ■urr e­a rakur, vel framrŠstur. Sřrustig skiptir ekki mßli.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   Z6
     
Heimildir   = 1, http://www.pfaf.org
     
Fj÷lgun   Sßning, grŠ­lingar, sveiggrŠ­sla. FrŠ ■arf 1 mßna­ar forkŠling. Sßi­ Ý febr˙ar ß bjartan sta­ Ý sˇlreit. Ůegar smßpl÷nturnar eru or­nar nˇgu stˇrar til a­ handfjatla ■Šr eru ■eim planta­ hverri Ý sinn pott og haf­ar Ý grˇ­urh˙si nŠsta vetur. Grˇ­ursetji­ ■Šr ß framtÝ­asta­inn nŠsta vor e­a snemmsumars ■egar frosthŠtta er li­in hjß. SumargrŠ­lingar, 7-10 sm langir, eru teknir af hli­agreinum Ý ßg˙st og settir Ý skygg­an sˇlreit. Grˇ­ursetji­ a­ vorinu. Flestir rŠtast. VetrargrŠ­lingar , 15-20 sm langir me­ hŠl, eru teknir Ý desember (erlendis) og settir Ý skjˇlgott be­ utan dyra. Margir ■eirra rŠtast. SveiggrŠ­sla a­ sumrinu er mj÷g au­veld.
     
Notkun/nytjar   ═ runnabe­, sem stakstŠ­ur runni. Au­rŠkta­ur runni, ■rÝfst Ý hva­a me­alfrjˇum jar­vegi sem er. Ůolir magran jar­veg. Lifir Ý hßlfskugga en blˇmstrar miklu meita Ý miklu sˇlskini. Mj÷g skrautleg planta me­ ilmandi blˇm. Ůolir allt a­ ľ 20░C. Blˇmstrar oft lÝti­ ■egar sumrin eru sv÷l. Blˇmin eru me­ sŠtan ananasilm. Runnin ■olir vel snyrtingu Ůa­ er hŠgt a­ klippa 3 hvern sprota ni­ur vi­ j÷r­ ßrlega og hvetja ■ar me­ til vaxtar nřrra greina og meiri blˇmgunar.
     
Reynsla   ═ Lystigar­inum er til ein planta undir ■essu nafni sem sß­ var til 2002 og grˇ­ursett Ý be­ 2004 og ÷nnur planta sem sß­ var til 2009, er Ý sˇlreit 2013.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is