Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Gymnocarpium dryopteris
ĂttkvÝsl   Gymnocarpium
     
Nafn   dryopteris
     
H÷fundur   (L.) Newm.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   ŮrÝlaufungur
     
Ătt   SkjaldburknaŠtt (Dryopteridaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Fj÷lŠr burkni.
     
Kj÷rlendi   Hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur  
     
BlˇmgunartÝmi  
     
HŠ­   15-40 sm
     
Vaxtarhra­i  
     
 
ŮrÝlaufungur
Vaxtarlag   Fj÷lŠr burkni. Jar­st÷nglar allt a­ 20 x 0,1-0,2 sm, lÝti­ greindir, svartir, glansandi, yngri hlutarnir ■aktir f÷l-br˙nu, egglaga hreistri.
     
Lřsing   Burknalaufin allt a­ 40 sm, uppvafin ■egar ■au eru ung, og hvert lÝkist 3 litlum k˙lum ß vÝr, laufleggurinn hßrlaus me­ fßein hreistur. Bla­kan brei­ ■rÝhyrnd, 3-fja­urskipt, skŠr gulgrŠn, ■unn, hßrlaus, ni­urorpin, smßlauf gagnstŠ­, um 6 p÷r, ■a­ ne­sta oft jafn stˇrt og ■a­ sem eftir er af bl÷­kunni, me­ millibili, ■rÝhyrnd, ydd e­a snubbˇtt, 2-fja­urskipt, leggl÷ng, leggirnir greinilega festir vi­ a­allegginn, 2. par af smßlaufum aflangt-lensulaga a­ ˙tlÝnum til, fja­urskipt, me­ e­a ßn leggs, ÷nnur smßbl÷­ fja­urskipt til fja­urskert, ydd e­a snubbˇtt, ver­a legghlaupin, legglaus, ble­lar fyrsta smßbla­sins fja­ra­ir, egglaga e­a aflangir, bogadregnir Ý oddinn, heilrendir, bogtenntir e­a fja­urtenntir. Ble­lar efstu smßbla­anna lÝkjast ne­stu smßbl÷­unum ß fyrsta pari smßbla­a, bla­leggur hßrlaus.
     
Heimkynni   Nor­urhvel
     
Jar­vegur   Me­alrakur, frjˇr, lÝfefnarÝkur.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   3
     
Heimildir   = 1
     
Fj÷lgun   Sßning (grˇ), skipting.
     
Notkun/nytjar   ═ burknabe­, sem undirgrˇ­ur.
     
Reynsla   Ůolir illa nŠ­inga.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
ŮrÝlaufungur
ŮrÝlaufungur
ŮrÝlaufungur
ŮrÝlaufungur
ŮrÝlaufungur
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is