Jˇnas HallgrÝmsson - ┌r ljˇ­inu DalvÝsa
Fífilbrekka! gróin grund!
grösug hlíð með berjalautum!
flóatetur! fífusund!
fífilbrekka! smáragrund!
yður hjá ég alla stund
uni best í sæld og þrautum;
fífilbrekka! gróin grund!
grösug hlíð með berjalautum!
Clematis alpina
ĂttkvÝsl   Clematis
     
Nafn   alpina
     
H÷fundur   (L.) Mill.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Alpabergsˇley
     
Ătt   SˇleyjarŠtt (Ranunculaceae)
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Klifurrunni
     
Kj÷rlendi   Sˇl (hßlfskuggi)
     
Blˇmlitur   Fjˇlublßr e­a gulhvÝtur
     
BlˇmgunartÝmi   MaÝ-j˙nÝ
     
HŠ­   1-2,5 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Alpabergsˇley
Vaxtarlag   Runni sem vefur sig upp t.d. grindur e­a er skrÝ­andi, st÷ngull er hnřttur af stˇrum gagnstŠ­um brumum og visnum bla­fˇtum. Greinar hßrlausar, strendar.
     
Lřsing   Vafningsvi­ur, allt a­ 2 m hßr. Lauf tvisvar sinnum ■rÝskipt, smßlauf, egglensulaga, tennt, allt a­ 5 sm. Blˇmin st÷k, hangandi, vaxa ß fyrra ßrs greinum. Blˇmin eru meira e­a minna bj÷llulaga. BlˇmhlÝfarbl÷­ 4, egglaga, langydd, ■ÚtthŠr­ utan, fjˇlublß e­a gulhvÝt, 3-5 sm. GervifrŠflar hßlf lengd blˇmhlÝfarbla­a, gulhvÝtir en upplitast me­ aldrinum og ver­a fjˇlublßir. Smßhnetur tÝgullaga, gßrˇttar me­ langŠja fja­urforma­a stÝla.
     
Heimkynni   N & M Evrˇpa, AsÝa.
     
Jar­vegur   Me­alfrjˇr, me­alrakur, kalkrÝkur.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   H1
     
Heimildir   2
     
Fj÷lgun   Vorsßning, sumargrŠ­lingar, sveiggrŠ­sla a­ vori.
     
Notkun/nytjar   ┴ grindur, gir­ingar, ef til vill upp trÚ og ef til vill til a­ ■ekja jar­veg.
     
Reynsla   Hefur reynst har­ger­ Ý Lystigar­inum (kal:0-1,5) og au­rŠktu­. Ůarf stu­ning eigi h˙n a­ klifra upp veggi og mß ■ß nota hverskonar net e­a grindur til a­ au­velda henni ■a­. Mß klippa eftir blˇmgun og endurnřja me­ stÝfri klippingu ß nokkurra ßra fresti.
     
Yrki og undirteg.   GrÝ­arlegur fj÷ldi yrkja Ý rŠktun, fß ■eirra Ý gar­inum, ■au ■rÝfast a­ jafna­i sÝ­ur og kala a­eins meira (k:3) en ■ˇ er 'Ruby' undantekning ■ar ß (k:0-1). Einnig mß nefna 'Bluebell' me­ blß blˇm, 'Pamela Jackman' sŠblß, 'Pauline' d÷kkblß, 'Columbine' lavenderblß, 'Frances Rivis' dj˙pblß og m÷rg fleiri.
     
┌tbrei­sla  
     
Alpabergsˇley
Alpabergsˇley
Alpabergsˇley
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is