Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Primula japonica
ĂttkvÝsl   Primula
     
Nafn   japonica
     
H÷fundur   A. Gray.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Japanslykill
     
Ătt   MarÝulykilsŠtt (Primulaceae).
     
Samheiti   Aleuritia japonica (A.Gray) Sojßk
     
LÝfsform   Fj÷lŠr jurt.
     
Kj÷rlendi   Sˇl, (hßlfskuggi).
     
Blˇmlitur   Kirsuberjarau­ur me­ gult e­a samlitt auga
     
BlˇmgunartÝmi   J˙lÝ-ßg˙st.
     
HŠ­   40-45 sm
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Japanslykill
Vaxtarlag   Me­alstˇr planta, sumargrŠn, blˇmstilkar upprÚttir, lauf vi­ grunninn.
     
Lřsing   Lauf nŠstum jar­lŠg, brei­ ÷fugegglaga, f÷lgrŠn me­ ˇreglulegar tennur, mi­strengur skŠrrau­ur, laufleggur ˇgreinilega afmarka­ur. Blˇmst÷nglar allt a­ 45 sm, lengri en laufin, ekki mÚlu­, sterklegir, grŠnir e­a rau­- e­a purpuramenga­ir, me­ 1-6 kransa af 3-10 blˇma kr÷nsum lßrÚttum, jafnl÷ngum 2 sm blˇmleggjum. Bikar allt a­ 8 mm, grŠnn til purpuralitur, oftast rau­grŠnn, hvÝtmÚlugur a­ innan me­ mjˇa, langadregna flipa. Krˇnan allt a­ 2 sm Ý ■vermßl, fl÷t skÝfa, nokku­ vaxborin, hvÝt, purpura e­a venjulega d÷kk kirsuberjarau­ me­ appelsÝnugult e­a samlitt auga. KrˇnupÝpa 2-3 x lengri en bikarinn, sÝv÷l, flipar kanta­ir og bogadregnir vi­ grunninn, skarast oft.
     
Heimkynni   Japan.
     
Jar­vegur   LÚttur, frjˇr, sendinn, rakaheldinn
     
Sj˙kdˇmar   Engir.
     
Harka   5
     
Heimildir   1,2
     
Fj÷lgun   Skipting, sßning.
     
Notkun/nytjar   ═ steinhŠ­ir, Ý fj÷lŠringabe­.
     
Reynsla   Mj÷g falleg tegund en fremur vi­kvŠm og oft skammlÝf Ý rŠktun, a­ minnsta kosti nor­anlands. Er Ý uppeldi af og til, frŠin frß nokkrum g÷r­um - ■arf reglubundna skiptingu (yngingu).
     
Yrki og undirteg.   FrŠgustu yrki eru. 'Postford White' allt a­ 45 sm, stˇr, hreinhvÝt blˇm me­ appelsÝnugult auga. 'Millers Crimson' allt a­ 45 sm, blˇm d÷kkrau­ me­ samlitt auga. 'Valley Red' allt a­ 50 sm, blˇm nŠr skŠr-skarlatsrau­, oftast me­ appelsÝnugult auga.
     
┌tbrei­sla  
     
Japanslykill
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is