ŮurÝ­ur Gu­mundsdˇttir - RŠtur
Ég geng um skrúðgarða borgar
og blómin horfa á mig
litríkum framandi augum
og ilmur þeirra er alltaf nýr

Í fjarska situr fölblá gleymmérei
á fötum lítils barns

Því blágresi, holtasóley og steinbrjótur
voru blóm bernsku minnar

Og rætur þeirra
verða alltaf mínar

Erythronium oreganum
ĂttkvÝsl   Erythronium
     
Nafn   oreganum
     
H÷fundur   Appleg.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Ro­askˇgarlilja
     
Ătt   LiljuŠtt (Liliaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Fj÷lŠr jurt.
     
Kj÷rlendi   Sˇl, hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur   HvÝtur, rjˇmalitur me­ gulan grunn.
     
BlˇmgunartÝmi   MaÝ-j˙nÝ.
     
HŠ­   15-30 sm
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Vaxtarlag   Laukar mjˇ-egglaga, 25-60 mm, myndar stundum legglausa hli­arlauka. Er frßbrug­in hinni nßskyldu br˙nskˇgarlilju (E. californicum) a­ blˇmin eru me­ gula mi­ju.
     
Lřsing   Laufin 12-25 sm, laufin greinilega flikrˇtt, me­ ˇreglulegar br˙nar a­ hvÝtar rßkir, egglaga til brei­-lensulaga, ja­rar bylgjˇttir. Blˇmstilkur rau­leitur, 15-40 sm. Blˇmskipunin 1-3 blˇma. BlˇmhlÝfarbl÷­ hvÝt til rjˇmalit me­ gulan grunn ß blˇmgunartÝmanum, ver­a stundum bleik me­ aldrinum, stundum me­ rau­ar lÝnur e­a b÷nd, oddbaugˇtt til mjˇ egglaga, 25-40 mm, innri me­ lÝtil eyrnabl÷­ vi­ grunninn. FrŠflar 12-25 mm, frjˇ■rŠ­ir hvÝtir, ˙tflattir, ▒ lensulaga, 2-3 mm brei­ir. FrŠflar rjˇmalitir til gulir. StÝll hvÝtur, 12-18 mm, frŠni me­ baksveig­a flipa 3-6 mm. FrŠhř­i afl÷ng til mjˇ-÷fugegglaga, 3-5 sm.
     
Heimkynni   N AmerÝka (Oregon - BC.)
     
Jar­vegur   Frjˇr moldarjar­vegur.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   5
     
Heimildir   = 1, www.efloras.org, Flora of North America
     
Fj÷lgun   Hli­arlaukar, sßning, laukar lag­ir Ý ßg˙st ß um 10-15 sm dřpt.
     
Notkun/nytjar   ═ blˇmaengi, Ý ■yrpingar, sem undirgrˇ­ur.
     
Reynsla   LÝtt reynd en Štti a­ spjara sig vel hÚrlendis, skřla fyrsta ßri­, visnar ni­ur eftir blˇmgun.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is