Jón Thoroddsen - Barmahlíđ

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Oxyria digyna
Ćttkvísl   Oxyria
     
Nafn   digyna
     
Höfundur   (L.) Hill, Hort. Kew. 158 (1768)
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
     
Ćtt   Polygonaceae (Súrućtt)
     
Samheiti   Basionym: Rumex digynus L. Synonym(s): Rumex digyna L. Oxyria elatior R.Br. ex C.F.W.Meissn. in Wall.
     
Lífsform   Fjölćr jurt
     
Kjörlendi   Vex í rökum og lausum jarđvegi, í giljum, klettaskorum, melum og urđum, oft hátt til fjalla og á útkjálkum.
     
Blómlitur   Grćnleitur-rauđleitur
     
Blómgunartími   Maí-júní
     
Hćđ  
     
 
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Vaxtarlag   Stönglar uppréttir eđa uppsveigđir, ógreindir neđan blómskipunar, blađlausir eđa međ 1-2 stilkstuttum blöđum, 15-40 sm á hćđ.
     
Lýsing   Flest blöđin viđ grunn, mjög stilklöng, ţykk, hárlaus nýrlaga, handstrengjótt, 2-6 sm í ţvermál. Blađfótur stöngulblađa myndar slíđur um stöngulinn. Blómin smá, mörg saman í alllöngum, greinóttum klasa á stöngulendum. Blómhlífarblöđin, grćnleit, nćr kringlótt, misstór og fjögur ađ tölu, 1-2 mm á lengd. Frćflar sex međ gulum eđa rauđbleikum frjóhirslum. Ein frćva međ tveim stílum, frćnin rauđ, margskipt. Aldiniđ tvívćngjuđ hneta, 3-5 mm á lengd. Blómgast í maí-júní. LÍK/LÍKAR: Engar, auđţekkt frá öđrum súrum á nýrlaga blöđum.
     
Jarđvegur  
     
Heimildir   1,2,3,9, HKr
     
Reynsla   "Til eru mörg nöfn á ţessari tegund og eru ţau flest til orđin í alţýđumunni. Af ţeim má nefna: Bergsúra, fjallakál, hofsúra, hrútablađka, kálsúra, lambasúra og súrkál. Blöđin eru ćt. Hefur svipuđ áhrif og túnsúra og kornsúra." (Ág.H.)
     
     
Útbreiđsla   Algeng, einkum til fjalla. Önnur náttúruleg heimkynni t.d.: SV Asía, Evrópa, N Ameríka.
     
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Ólafssúra (Súrkál. Hrútablađka, Fjallakál)
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is